Partnercontent · in samenwerking met Brivano — Ouder & Ontwikkeling
Opvoeding · Wetenschap · Schermtijd & jonge kinderen

Onderzoekers slaan alarm: een tablet in de auto raakt de ontwikkeling van peuters harder dan gedacht

Opvoeding · 21-09-2026 · 6 minuten leestijd · 🔖 Bewaren

Meerdere recente studies naar schermgebruik bij jonge kinderen laten hetzelfde beeld zien: taalontwikkeling, concentratie en zelfs schoolprestaties op latere leeftijd staan onder druk. Steeds meer ouders kiezen daarom bewust voor een ander soort speelmoment, juist op de plek waar het scherm het snelst gepakt wordt: de auto.

Een tablet erbij tijdens een lange autorit, een filmpje om een driftbui op de achterbank te voorkomen, een spelletje om onderweg naar oma vijf rustige minuten te kopen: voor de meeste ouders is het inmiddels heel normaal. Toch verschijnen er het afgelopen jaar opvallend veel onderzoeken die precies dát gewoontegedrag onder de loep nemen, en de conclusies zijn nuchter: bij jonge kinderen telt schermtijd zwaarder mee dan vaak wordt gedacht.

De Wereldgezondheidsorganisatie is daar al langer helder over: kinderen onder de twee jaar zouden helemaal geen schermtijd moeten krijgen, en voor peuters van twee tot vier jaar wordt maximaal een uur per dag geadviseerd. Nieuw onderzoek naar hersenontwikkeling bij peuters onderstreept waarom die grens er niet voor niets is.

Wat laat het onderzoek precies zien?

• 0–2 jaar: geen schermtijd geadviseerd voor kinderen onder de twee jaar; maximaal één uur per dag voor peuters van twee tot vier jaar. (Bron: WHO-richtlijn jeugdontwikkeling)
• 1000+ woorden: die peuters mis kunnen lopen op een dag met veel schermgebruik, doordat er minder taal wordt uitgewisseld met een volwassene. (Bron: Australisch onderzoek naar peuters)
• ~10%: geschatte afname in de kans op een hoger prestatieniveau voor taal en rekenen, per extra uur schermtijd per dag op jonge leeftijd. (Bron: Canadees longitudinaal onderzoek)
• 500 artsen: en medisch experts die in een open brief aandringen op maatregelen tegen overmatig schermgebruik, met effecten die al zichtbaar zijn bij peuters. (Bron: open brief medische experts)

Steeds meer ouders geven aan dat het ze confronteert hoe vanzelfsprekend een peuter naar een schermpje grijpt zodra er even niets anders te doen is, zeker op de achterbank. Trend zichtbaar in recente rapportages over schermgebruik bij jonge kinderen.

In de auto: de plek waar het scherm het snelst wordt gepakt

Een tablet of telefoon als afleiding tijdens een driftbui, een lange rit of een rustig restaurantmoment: het is voor veel gezinnen de weg van de minste weerstand. Maar dat patroon lijkt te kantelen. Onderzoek onder ouders van jonge kinderen laat zien dat een groeiende groep bewust een grens trekt en het scherm reserveert voor uitzonderingen, in plaats van een dagelijkse gewoonte in de auto.

Het probleem zit 'm niet in een enkel filmpje. Het gaat om het patroon: als een scherm de standaardoplossing wordt zodra de auto start, krijgt een peuter minder oefening in dingen die net zo belangrijk zijn voor die leeftijd: zelf iets uitproberen, met de handen ontdekken, en gewoon even niets te doen hebben.

Wat kun je er zelf mee?

Niemand hoeft schermen radicaal te bannen om verschil te maken. Uit de adviezen die uit dit soort onderzoek voortkomen, komt vooral één praktisch principe steeds terug: geef een peuter een aantrekkelijk alternatief klaarliggen, vóórdat het scherm de gewoonte wordt.

1. Houd bewust "schermvrije" momenten aan, bijvoorbeeld tijdens het koken of aan tafel, met iets tastbaars binnen handbereik.
2. Kies speelgoed dat een peuter zelfstandig kan proberen, zoals ritsen, knopen of schakelen, zodat er geen volwassene nodig is om het interessant te houden.
3. Leg een schermvrij alternatief altijd al klaar in de auto, in plaats van pas te zoeken zodra de onrust begint.
4. Wissel activiteiten af: herhaling van hetzelfde speelgoed verliest sneller de aandacht dan iets met meerdere soorten uitdaging.

Aanbevolen door Brivano

5 schermvrije speelgoedtips die net zo makkelijk mee gaan als een tablet

Bij Brivano zien we dagelijks welk speelgoed peuters daadwerkelijk van het scherm af weet te houden, juist onderweg. Dit zijn vijf opties uit onze collectie Schermvrij spelen & onderweg: klein genoeg voor de auto, geen rondslingerende onderdelen en genoeg uitdaging voor een langere rit.

1. Educatief Sensorisch Babyboek

€14,95 €19,95 · Vanaf 6 maanden

Stimuleert: zintuigen, vroege taal en motoriek.

Waarom geschikt voor onderweg: zacht, licht en piepklein, precies goed voor een babyzitje of het zijvakje van de kinderwagen. Het ritselgeluid en de texturen houden de aandacht zonder een scherm nodig te hebben.

Bekijk het Sensorische Babyboek

2. Montessori Sensorische Tissue Box

€34,95 €50,00 · Vanaf 6 maanden

Stimuleert: fijne motoriek en oorzaak-en-gevolg.

Waarom geschikt voor onderweg: compact doosje dat op schoot of tussen de autostoeltjes past. Elk doekje dat eruit komt geeft een kleine, voorspelbare beloning, ideaal om herhaaldelijk mee bezig te zijn tijdens een rit.

Bekijk de Sensorische Tissue Box

3. Montessori Busy Book

€34,95 €45,00 · Vanaf 1 jaar

Stimuleert: fijne motoriek, zelfstandigheid en concentratie.

Waarom geschikt voor onderweg: plat, licht en stil. Ritsen, knopen en klittenband houden kleine handjes bezig zonder geluid dat de bestuurder afleidt, en het boekje ligt na gebruik plat in elke tas.

Bekijk het Montessori Busy Book

4. Montessori Busy Board

€34,95 €45,00 · Vanaf 1 jaar

Stimuleert: oorzaak-en-gevolg, fijne motoriek en zelfstandig onderzoeken.

Waarom geschikt voor onderweg: één stevig bordje met schakelaars, sloten en ritsen in plaats van losse onderdelen die tussen de stoelen kunnen vallen. Precies groot genoeg voor op schoot in de auto of het vliegtuig.

Bekijk de Montessori Busy Board

5. Montessori Activiteitenhuis — Deluxe 3D Leer- & Speelboek

€39,95 €50,00 · Vanaf 1 tot 3 jaar

Stimuleert: fantasie, taalontwikkeling en fijne motoriek.

Waarom geschikt voor onderweg: klapt net als een boek dicht en open, dus het neemt niet meer ruimte in dan een fotoboek. Genoeg opdrachtjes en 3D-elementen om een langere reis mee te overbruggen.

Bekijk het Montessori Activiteitenhuis

Liever meteen het hele aanbod bekijken? Alle geschikte opties staan verzameld op de collectiepagina Schermvrij spelen & onderweg.

Tablet vs. schermvrij speelgoed onderweg

Waar let je op?	Tablet / scherm	Schermvrij speelgoed
Zelfstandig te proberen zonder hulp	Beperkt	Ja
Stimuleert fijne motoriek	Nauwelijks	Ja
Aanbevolen door WHO voor lang gebruik	Nee	Geen richtlijn nodig
Compact genoeg voor de auto	Ja	Ja
Kans op ruzie bij het uitzetten	Groot	Klein

Wat andere ouders zeggen

"Mijn dochter vindt de regenboog geweldig! Nu blijft ze thuis ook lekker in beweging. Blij mee." — Lisa van der Meij

"Ik was verbaasd hoelang mijn dochter met busy boards blijft spelen. Ze is lekker geconcentreerd bezig." — Marit Groot

"Eindelijk duurzaam speelgoed dat niet schreeuwerig is. Mijn dochter speelt er elke dag mee!" — Laura K.

Veelgestelde vragen

Zijn deze producten echt een alternatief voor een tablet in de auto?

Alle vijf zijn compact en makkelijk mee te nemen, wat ze geschikt maakt voor de auto, een restaurant of vakantie: precies de momenten waarop een scherm er vaak snel bij gepakt wordt.

Welke kies ik als mijn kind snel afgeleid is tijdens een lange rit?

Kies dan liever het Montessori Activiteitenhuis of de Montessori Busy Board: beide bieden meerdere opdrachtjes in één product, zodat er altijd een nieuwe uitdaging is als de aandacht verslapt.

Vanaf welke leeftijd zijn deze producten geschikt?

Dat verschilt per product: het Sensorische Babyboek en de Sensorische Tissue Box zijn geschikt vanaf 6 maanden, het Busy Book en de Busy Board vanaf 1 jaar, en het Activiteitenhuis vanaf 1 tot 3 jaar. Kijk bij twijfel naar het ontwikkelingsniveau van je kind in plaats van alleen de leeftijd.

Hoe zit het met verzending en retour?

Gratis verzending binnen Nederland en België, met gemiddeld 14 werkdagen levertijd en 30 dagen bedenktijd om eenvoudig te retourneren.

Dit artikel is partnercontent van Brivano en bevat productaanbevelingen. De genoemde cijfers zijn gebaseerd op algemeen gepubliceerd onderzoek naar schermgebruik bij jonge kinderen (waaronder WHO-richtlijnen en Canadees en Australisch onderzoek) en zijn bedoeld ter illustratie, niet als medisch advies. Heb je specifieke vragen over de ontwikkeling van je kind? Neem dan contact op met je consultatiebureau of huisarts.